چرخه PDCA یا دمینگ؛ ابزاری برای بهبود مستمر

رضایت مشتری با چرخه دمینگ

چرخه دمینگ (PDCA) برای اولین بار در دهه ۱۹۳۰ از سوی والتر شوارت مطرح و بعدها توسط شاگرد وی، دبلیو ادواردز دمینگ تبیین و ارائه شد و در نهایت توسط ژاپنی ها تکمیل شد.
دمینگ بر اهمیت تأثیرات متقابل و مداوم پژوهش، طراحی، تولید و فروش به عنوان ابزاری جهت دستیابی یک شرکت به بهترین کیفیت و جلب رضایت مشتریان تأکید داشت و از نظر وی این چهار مرحله (پژوهش، طراحی، تولید و فروش) باید دائماً در گردش باشند و کیفیت به عنوان معیار برتر تلقی شود. بعدها مفهوم گردش مداوم چرخه دمینگ برای ارتقاء کارایی، به تمامی مراحل مدیریت تعمیم داده شد و چهار مرحله این چرخه با اقدامات خاص مدیریت تطبیق یافت. مدیران ژاپنی با ایجاد تغییراتی در چرخه دمینگ آن را به چرخه برنامه، اجرا، کنترل و عمل تبدیل کردند تا در تمامی مراحل و شرایط مورد استفاده قرار بگیرد. این مدل چارچوبی برای بهبود فرآیند یا سیستم فراهم می کند. در این چرخه هرگاه نواحی قابل بهبود، شناسائی شود، این مدل می تواند به عنوان راهنمائی برای پروژه های قابل بهبود مورد استفاده قرار بگیرد.
چرخه PDCA به نحوی طراحی شده است که بتواند به عنوان یک مدل پویا مورد استفاده قرار گیرد، بدین معنا که آخرین گام تکامل مرحله قبلی، به منزله اولین گام مرحله بعدی خواهد بود.

اجزاء تشکیل دهنده چرخه PDCA و مفهوم کلی آنها به شرح ذیل است:

۱. برنامه (plan ): چرخه دمینگ با مطالعه وضع موجود در خلال گردآوری اطلاعات جهت برنامه ریزی برای بهبود آغاز می شود. در این مرحله آنچه را که می خواهید بهبود یابد، تجزیه و تحلیل کرده و نواحی قابل بهبود را پیدا کنید. نخستین گام، انتخاب آن قسمتهایی است  که در اولویت برای بیشترین تلاش شما قرار دارد. برای تشخیص این نواحی قابل تغییر از فلوچارت یا چارت پارتو استفاده کنید.

۲. اجراء (do):تغییر یا تست را به مورد اجراء گذارید (ترجیحاً در یک مقیاس کوچک). این اجراء مربوط به تغییری است که در مرحله ی برنامهدر مورد آن تصمیم گرفته اید.

۳. بررسییا مطالعه (check):این مرحله یک مرحله حیاتی در چرخه PDCA است. پس از اجراء تغییرات در یک مدت کوتاه، شما باید تشخیص دهید که اجراء آن تغییر تا چه حد مؤثر بوده است. آیا واقعاً به بهبود مورد نظر شما منجر شده است یا نه؟ باید متناسب با ارزیابیهائی که می توانید به وسیله آنها سطح بهبود را تنظیم کنید، تصمیم بگیرید . در این ارزیابی ها، استفاده از نمودارهای گردش کار می تواند مفید واقع شود.

۴. اقدام(action):تغییرات را ثبت کنید و یا دوباره چرخه را آغاز کنید. پس از برنامه ریزی و اجرا و تنظیم تغییر، باید تصمیم بگیرید که آیا این تغییر ارزش استمرار دارد یا نه؟ در صورتی که اجرای این تغییر صرفاً به تلف کردن وقت شما می انجامد یا ادامه آن شما را با مشکل مواجه می سازد و یا در نهایت به بهبود نمی انجامد، ممکن است توقف تغییر را مد نظر قرار داده و یا تغییر جدیدی را برنامه ریزی کنید. ممکن است تصمیم بگیرید این تجربه (آزمایش) را به یک ناحیه متفاوت انتقال دهید و یا به تدریج بر پیچیدگی آن بیفزائید. بدین ترتیب شما به مرحله برنامه بر می گردید.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *